امتیاز موضوع:
  • 0 رأی - میانگین امتیازات: 0
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Gis و کاربرد آن در بهداشت و درمان
نویسنده پیام
#1
GIS and its application in health
Definition:
Geographic Information System or GIS Geographical Information System which it is called for short, is a computer-based information system and the effects of geographic phenomena and events that occur on the surface of the check.
In other words, GIS systems including software, hardware, data and personnel that might be described (Exploration), manipulation Manipulation)), analysis (Analysis), storage (storing) and Viewing Displaying)) provides spatial data the. This information is in the form of several layers based on coordinates and geographic characteristics defined and each layer contains specific information about each particular layer of information graphics and tables of information related to the connection.
GIS is able to respond to questions such as the following?
A) What is the location? Thus, it can be revealed that what (information) in one place, with. A place may be described in different ways, for example, place name, address, postcode or coordinates (longitude and latitude) geographic.
B) events occur in what areas? The question to ask is contrary to the notion that GIS can identify locations that have special conditions and characteristics (eg areas with an average rainfall of 300 mm per year, or areas with high malaria prevalence).
C) What are the facts? This could include the question to be examined to determine the presence or process changes over time.
D) What spatial patterns exist? This question is more complex and more technical and specific events to find patterns of place. For example, if the majority of road accidents occur at certain points? And whether a particular disease is more common in areas with particular geographic characteristics?
E) if certain conditions occur, what will be the consequences? It examines the events that may occur under certain conditions provides (through modeling), in other words, to predict events and outcomes (for example, if a toxic substance into the surface water resources of the region the severity and speed spill What will it be?).
And non-spatial questions: for example, the question of "the average per specified number of the population of an area, how many hospitals are there?" The question that needs to know the specific location information such as latitude and longitude, address or spatial distance from one another, but GIS can provide the answer.
G) spatial questions: questions such as: "the nearest of which is to provide relief to a certain point?" Or "Is the gap between medical centers correspond with the current standards or not?" Are the questions to answer they know the location information is necessary
n why GIS is pervasive?
Due to the rapid expansion of the use of GIS can be unique ability in combining a variety of different data sources, analysis and assessment of the spatial impact of the development trend of the events. As mentioned GIS for management and decision-making and access a powerful auxiliary tool rapidly and efficiently to
is. In the GIS to understand the patterns, locations, processes and techniques needed to deal with problems in the relationship. It can be said that the objectives include using GIS management (collection, storage and maintenance), analysis (for statistical and spatial modeling) and geographic data presentation (in the form of photos and maps).
. GIS five key components:
Hardware vn
. Software
. data
. experts
. methods (planning, organizational and management conditions and procedures)
Software and hardware in the GIS:
Several software programs have been taken in order to process data in GIS is used as such as Geomedia, Auto cad map and .......... cited .
Some hardware also include a variety of Dgitalizer, Gps and ............
The structure of the constituent components of a map:
the difference is very important GIS maps with traditional structures mapping structure that benefits a variety of combinations to create maps of the different layers
Syndrome and its variants:
Everything seen on the map that complicated three-point type (Point), line (Line), packaging line Polygon)) is
n kinds of data in GIS:
A) raster Raster: geographic data that is real and what is shown.
B) Vector Vector: display geographic data and geographical indications as symbols.
Global Positioning System (GLOBAL POSITIONING SYSTEMS) or GPS is a satellite navigation system that is strategic and has built a network of satellites. The US Department of Defense made satellite to be placed in orbit. This system was originally developed for military applications, but released in 1980 and began its public use. This collection services in any weather conditions and at any point of the earth at all hours of the day available. Creators of the system, no subscription fees for users not using it is totally free.
How does GPS work?
The satellite system circuits are smarter every day 2 times around the Earth and transmit the data to Earth. GPS receivers receive this information and geometric calculations, the location of a receiver on Earth are calculated. The signal sent by the satellite time receiver compares the time it is received. The difference between these two time recipient of the satellite are determined. However, this practice has received data Repeat from several satellites and thus the exact location will be at wide receiver. Receiver to receive at least 4 satellites to find latitude and longitude, as well as three-dimensional coordinates in needHas continued to receive information from the satellite receiver to calculate the speed, direction, distance traveled path traveled, remaining distance to destination, sunrise and sunset and many other useful information is.
Satellite System
More than fifty GPS satellites in orbits 36600 km above sea level interval of the watch. Each satellite is just over 12 hours at a speed of 11 thousand kilometers per hour around the Earth is round. These satellites But its force of solar batteries for solar eclipse times or when the Earth's shadow move with them. Small rockets and satellites keep on the right track. It also called NAVSTAR satellites. The first GPS satellite was put in orbit in 1978. In 1994, 24 the numerical NAVSTAR network was completed. The life of each satellite is 10 years after which it is replaced. Each satellite weighs approximately 2,000 pounds and is 5.5 meters long solar batteries. Energy consumption less than 50 watts per satellite
. GPS receiver
Depending on the application and budget, you can find the majority of GPS receivers. Also, the availability of suitable and updated map (UP-TO-DATE) used for your area, sure.The cost of GPS receivers has decreased significantly and are now in Europe with a price equal to the average mobile phone can be helped GPS receiver. Today, in developed countries the system forAid to navigation for cars, ships and other types of vehicles are used. The regional map that is loaded in the receiver's memory is accurate. Services that can be received from GPS is better For example the GPS to track the nearest gas station, garage or train station and follow the suggested route was asked. The system Positioning accuracy of a few meters, depending on the quality of receptor changes. Global Positioning System can be used such as mapping and area development projects, climbing, kite-flying, traveling in unknown areas, shipping and sailing, rescue operations during floods and earthquakes and any other activity that requires location interpolation is used. Application of GIS:
Nowadays, with the development of GIS technology and computer systems play an important role in various fields of science has achieved.
Some of these applications can be mentioned below.
A) geological, exploration and analysis of geological data in order to obtain new sources of data encapsulation seeks to provide inexpensive and effective way through the system users and Geologyis . In fact, GIS professionals to provide and analysis of geological environment makes accurate method to exploit this information.Other applications include use of the system mapping and natural disasters mentioned. Landslides, volcanic eruptions, floods, tsunamis and ......... the most obvious would be the use of GIS.
B) locating or Site Selection: Using the system could be suitable places for the agricultural measures - Industrial - construction of buildings and so on. Be noted.
C) Agriculture: The use of this technology in order to estimate the area under cultivation, crop varieties, water resources and watershed discovery discovering new sources of water from the use of GIS. 0
D) forestry and wildlife management: using this system in the form of continuous forest map is updated and there Rsvrt accidents such as fires and ......... In this way, the unit concerned informed.
E) Urban planning: collecting - the development and distribution of data to be organized in the city on planning, economic decisions are effective.And trade using data obtained from GIS tools and precise measure of commercial distribution
These mechanisms can be identified suitable sites to provide services.
G) technology in industries such as transportation Zatlaat use of GIS to determine the appropriate course of transit, road construction and railway power lines and establishing communication systems required to pay corporate activities.
Geographical Information Systems Health
HEALTH GIS
Human health and the environment by various factors, including the location of their lives will be affected to the extent that we can say that health problems are almost always local dimension. Characteristics of this place (including demographic characteristics and environmental risk factors), in order to carry out epidemiological studies is very important.In general, health, GIS is useful as an auxiliary tool used in the following cases:
A research on the understanding of the distribution and spread of diseases and their relation to environmental factors (such as weather conditions, water quality, hygiene, agricultural and industrial activities, pollution and the environment ...), GIS can be helpful to the researchers. GIS a valuable tool in studying the etiology (cause of) diseases and health problems.
(B) Education (Health): The map is a means of communication, as some experts suggest it could be preparing educational materials should be used. With the help of GIS can be informative, effective and enlightened in order to attract public participation in the preparation of community health programs. Generally, GIS by helping more people understand the environment, can be effective in the development of society.
© planning, monitoring and evaluation of health programs:
Many decisions in the field of health care and planning Program, are associated with the place. ToFor example, decisions about the health centers based on the number, density and health problems people have 0
What places are created and what types of services in order to provide an effective response to the health needs of the region These are matters who can place the GIS analysis can help solve them. On the other hand problems and health needs of people in different locations, which necessitates the use of a tool of analysis and While retaining flexibility as the GIS is necessary. The authorities involved in health care could maps produced by the GIS as a tool in the field of monitoring and evaluation and useThus, the spatial distribution and changes in various fields (such as the prevalence of diseases, the facilities, conditions of human resources, etc.) were evaluated. However, monitoring and evaluation of components Health programs are key and GIS by showing the distribution of diseases and health problems, the care and the resources in terms of time and place, monitor and evaluate the effectiveness of programs to facilitate.
Examples of GIS applications in health and medical sciences (HGIS):
Although the use of GIS in the health care field can not be placed limits but here are examples of applications in the field mentioned above:0
1. to evaluate and to monitor the prevalence and spread of diseases (malaria, AIDS, etc.) and other health issues during the period
2. Determination of critical areas and points of danger to timely assistance in finding the best place to build a center of essential and emergency medical emergencies, according to information obtained by the GIS has the most points in a road accident  3. The environmental risk assessment (Environmental Hazards) and exposure (Exposure) with pollutant: GIS can be used to accurately locate the most appropriate place to bring the least environmental damage and for residents to build a region with the lowest Khtrbashd a proposed plant.
4. design and improve disease surveillance system and the groups and individuals at risk: Journalism location with GPS
Living or gathering some specific patients such as patients with AIDS or hepatitis can be drawn on the map and the most frequent health plan to be considered.
5. The allocation and distribution of resources (budget, manpower, equipment) through local health needs assessment
6. early detection and control of epidemics when they are: the location of the outbreak of an epidemic of residence patients can be expected to develop the disease and preventive measures in place at risk
Allocated.
7. improve the registration system diseases and health events (registration cancer, birth rate, mortality, vaccination coverage, etc.)
8. The relationship between environmental factors and the incidence of some diseases (medical and health care research)
9 Improved screening and follow-up programs through faster and easier access to patients
10. The establishment of an appropriate and efficient communication network between the centers and healthcare institutions0
11. Monitoring and evaluation of health programs and interventions and to evaluate the quality and quantity of public services and access to them
12. improve the statistical system and to inform and assist decision-making based on evidence
13. forecasting health events using methods of modeling
14. Planning in the field of health services (location of facilities and service providers, predictable over time, assess the situation and ...)
15. The route to quick and timely assistance in case of natural disasters and emergencies
Medical
16. Crisis Management in accidents
GIS applications in environmental health
1) Application HGIS Drbhdasht environment in emergency situations:
Upon the occurrence of an accident and the damaged area of environmental health emergencies dangerous threat Myknd.az, including the prevalence of various diseases in case of an earthquake or flooding in the region, groundwater and surface water pollution and .asharh Krd.lm HGIS can predict the spread of the infection progress and next steps The report detailed the process of relief and the fight against the disease contributed significantly to the environmental health emergencies. The exact location of the affected area will be determined as follows:2) Application of GIS in Public Health in Health Water and Sanitation:
The main focus of the seismic energy released topographic map Zyrbyangr in plain Silakhor on April 85 If you have a map underground aquifers are Bashd.hal area rate is somewhat polluted waters and area Progress and also to develop it according to the direction of water flow forecasts and the health centers Region in areas at risk from power and declared a state of emergency medicine and be sent 3) Application of GIS in environmental health in control of the production and distribution of food and public places: Every city in the areas covered by each health center Ast.ha divided by the division of the public places, such as child care, salons, bath and also the preparation and distribution centers Food in the area covered by the city health department and put it in the later stages of the plan Statistics more closely to progress in the control of this place
4) Application of GIS in environmental health schools, hospitals and radiation hygiene
One of GIS applications in environmental health, schools, hospitals and health centers, school or hospital radiotherapy beam proximity to water sources and other dangerous places in the city. This distance should  When licensing or authorization of Gyrd.bnvan example, suppose you are considered the standard of hospital With a special center to begin construction in the city must be more than 5.2 km of the few places can offer To build the best place to be given the tools available in GIS software It is also possible within a school or hospital Nmvd.bh the best place to build a specific condition Application interior location that is one of the coolest GIS applications is considered the most lucrative
5) Application of GIS in the fight against diseases
Now in our country's fight against the diseases most commonly used form HGIS first Mydhd.dr Statistics The exact address of the patient's location at the plaque in the town or village profile location in the village Software is the next step by adding to its regional base map, map of the distribution of the disease in the area of procurement Ii can be things like finding overview map of the areas affected by the disease, the progression of the disease, and ...Khorramabad. In thalassemia carriers are facing distribution map
Another application of HGIS combat diseases collimator maps. These maps involved by subject area larger than the actual size of the show. It is essential to note that lack scale Hstndama collimator maps of each region to other areas of conflict in the region they represent. In the map collimator AIDS in the world is given.
~~
GIS و کاربرد آن در بهداشت و درمان
تعریف:
سيستم اطلاعات جغرافيايي يا Geographical Information System كه به اختصار به آن GIS گفته می شود ، يك سيستم اطلاعاتي مبتني بر كامپيوتر است كه عوارض و پديده هاي جغرافيايي و وقايعي را كه بر سطح زمين رخ مي دهد را بررسی مي كند . به عبارت ديگر GIS سيستمي است شامل نرم افزار ،سخت افزار ،داده هاو نيروي انساني كه امكان توصيف( Exploration )،دستكاري Manipulation) ) ، تجزيه و تحليل ( Analysis ) ، ذخيره (storing)و نمايش Displaying) ) داده هاي مكاني را فراهم مي كند . اين اطلاعات به شكل چند لايه و بر مبناي مختصات و ويژگي جغرافيايي آن تعريف شده و هر لايه شامل اطلاعات ويژه و در موردي خاص مي باشد هر لايه به منابع گرافيكي و جداول اطلاعاتي منتسب به آن اطلاعات اتصال دارد .
GISقادر به پاسخگویی به سوالاتی چون موارد ذیل می باشد؟
الف) چه چيز در مكان وجود دارد ؟ به اين ترتيب مي توان مشخص كرد كه چه چيزهايي(اطلاعاتي) در يك مكاني قرار دارند . يك مكان ممكن است به روشهاي مختلف توصيف شود مثلاً نام مكان ، آدرس ، كدپستي و يا مختصات ( طول و عرض) جغرافيايي.
ب) وقايع در چه مكانهايي رخ مي دهند ؟ اين سوال عكس سوال قبل است به اين مفهوم كه GIS مي تواند مكانهايي را كه داراي شرايط و ويژگيهاي خاصي هستند مشخص كند (به عنوان مثال نقاطی با ميانگين بارندگي بيش از 300 ميلي متر در سال یا نقاطي كه شيوع مالاریا در آنها بالاست).
ج) روند وقايع به چه صورت است ؟ اين مورد كه مي تواند دو سوال قبل را نيز شامل شود به بررسي وجود و يا روند تغييرات در طول زمان مي پردازد.
د) چه الگوهاي مكاني وجود دارند ؟ اين سوال پيچيده تر و فني تر است و به دنبال يافتن الگوهايي براي وقايع خاص مكاني مي باشد . به عنوان مثال آيا تصادفات جاده اي بيشتر در نقاط خاصي رخ مي دهد ؟ و آيا يك بيماري خاص در نقاطي با خصوصيات جغرافيايي خاص شيوع بيشتری دارد ؟
ه) اگر شرايط خاصي به وجود آيد ، چه پي آمدهايي خواهد داشت ؟ اين مورد به بررسی وقایعی كه ممكن است تحت شرايط خاص به وجود آيد مي پردازد(از طريق مدل سازي)، به عبارت ديگر رخدادها و پي آمدها را پيش بيني مي كند( به عنوان مثال اينكه اگر يك ماده سمي وارد منابع آب سطحی يك منطقه شود شدت و سرعت گسترش آلودگی به چه صورت خواهد بود؟).
و) سوالات غير مكاني : به عنوان نمونه اين سوال كه : « به طور متوسط به ازاء تعداد خاصي از جمعيت يك منطقه، چه تعداد بيمارستان وجود دارد ؟» سوالي است كه نياز به دانستن اطلاعات خاص مكاني از قبيل طول و عرض جغرافيايي ، آدرس و يا فاصله مكانها از يكديگر ندارد اما GIS مي تواند پاسخ آن را ارایه کند.
ز) سوالات مكاني : سوالاتي از قبيل : « نزديك ترين مسير براي امداد رساني به يك نقطه خاص كدام است ؟» و يا « آيا فاصله بين مراكز درماني با استانداردهاي موجود مطابقت دارد يا خير ؟» از جمله سوالاتي هستند كه براي پاسخ دادن به آنها دانستن اطلاعات مكاني ضروري است .
n چرا GISفراگیر است؟
علت گسترش سريع به كارگيري GIS را مي توان به توانايي منحصر به فرد آن در تركيب كردن منابع اطلاعاتي گوناگون و بسيار متفاوت ، تجزيه و تحليل روند زماني وقايع و ارزشيابي مكاني تاثيرات ناشي از توسعه نسبت داد. همانطور كه اشاره شد GIS يك ابزار كمكي قدرتمند براي مديريت و تصميم گيري و دستيابي سريع و بهينه به اهداف تعيين شده است ، اما اين بدان معنانيست كه
اين سيستم از قبل و در درون خود راه حل هايي براي غلبه بر مشكلات دارد و يا بطور خودكار به تصميم گيري مي پردازد بلكه يافتن و انتخاب راه حل ها به عهده تحليل گران و تصميم گيرندگان است . در اصلGIS با درك الگوها، مكانها، فرآيندها و روش هاي مورد نياز براي برخورد با مشكلات در ارتباط است. مي توان گفت كه اهداف استفاده از GIS عبارتند از مديريت ( جمع آوري ، ذخيره و نگهداري )، تحليل( به صورت آماري و همچنین مدل سازي مكاني ) و ارايه داده هاي جغرافيايي( در قالب تصاوير و نقشه ها ) .
n GIS پنج جزء كليدي دارد:
n سخت افزار
n نرم افزار
n داده ها
n نيروي متخصص
n روش ها ( برنامه ريزي ، شرايط و روال هاي سازماني و مديريتي)
نرم افزارها و سخت افزارهاي موجود در GIS :
نرم افزارهاي متعددي به منظور پردازش داده هاي اخذ شده در GIS به كار مي رود كه از جمله مي توان به Geomedia ، Auto cad map و………. اشاره نمود . برخي از سخت افزارها نيز عبارتند از انواع Dgitalizer ها ، Gps و…………
ساختار واجزای تشکیل دهنده یک نقشه :
نقشه ها در واقع از لایه های اطلاعاتی بنام لایه های رقومی تشکیل شده اند که از بر روی هم قرار دادن این لایه ها نقشه پدید می آیاد.مثل طلق های شفاف که هر کدام به تنهایی فقط می توانند حاوی یک نوع از عارضه باشند.این تفاوت بسیار مهم ساختار نقشه های GISبا ساختارهای سنتی نقشه کشی است که فایده آن ایجاد نقشه ها ی متنوع با ترکیب مختلف لایه ها می باشد
عارضه و انواع آن:
هر آنچه روی نقشه دیده میشود را گویند انواع عارضه شامل سه نوع نقطه ای(Point )، خطی(Line )، خط بسته Polygon) ) است
n انواع داده ها در GIS:
الف)رسترRaster : داده ها ی جغرافیایی که بصورت واقعی و آن چه هست نشان داده شود.
ب)وکتور Vector : نمایش داده های جغرافیایی بصورت نماد ها و نشانه های جغرافیایی .
سيستم مکان ياب جهاني(GLOBAL POSITIONING SYSTEMS) يا GPS يک سيستم راهبردي و مسيريابي ماهواره اي است که از شبکه اي با ماهواره ساخته شده است. اين ماهواره به سفارش وزارت دفاع ايالات متحده ساخته و در مدار قرار داده شده است. اين سيستم در ابتدا براي مصارف نظامي تهيه شد ولي از سال1980  استفاده همگاني از آن آزاد و آغاز شد. خدمات اين مجموعه در هر شرايط آب و هوايي و در هر نقطه از کره زمين در تمام ساعت شبانه روز در دسترس است. پديد آورندگان اين سيستم، هيچ حق اشتراکي براي کاربران در نظر نگرفته اند و استفاده از آن کاملاً رايگان است.
GPS چگونه کار مي کند؟
ماهواره هاي اين سيستم در مداراتي دقيق هر روز 2 بار به دور زمين مي گردند و اطلاعاتي را به زمين مخابره مي کنند. گيرنده هاي GPS اين اطلاعات را دريافت کرده و با انجام محاسبات هندسي، محل دقيق گيرنده را روي کره زمين محاسبه مي کنند. در واقع گيرنده زمان فرستادن سيگنال توسط ماهواره را با زمان دريافت آن مقايسه مي کند. از اختلاف اين دو زمان فاصله گيرنده از ماهواره تعيين مي گردد. حال اين عمل را با داده هاي دريافتي از چند ماهواره ديگر تکرار مي کند و بدين ترتيب محل دقيق گيرنده را با اختلافي ناچيز در مي يابد. گيرنده به دريافت اطلاعات حداقل 4 ماهواره براي يافتن طول و عرض جغرافيايي و همچنين مختصات سه بعدي نيازمند است با ادامه دريافت اطلاعات از ماهواره ها گيرنده اقدام به محاسبه سرعت، جهت، مسير پيموده شده فواصل طي شده، فاصله باقي مانده تا مقصد، زمان طلوع و غروب خورشيد و بسياري اطلاعات مفيد ديگر مي نمايد.
ماهواره هاي سيستم :
بیش از پنجاه ماهواره GPS در مدارهايي بفاصله 36600 کيلومتري از سطح دريا گردش مي کنند. هر ماهواره دقيقاً طي 12 ساعت با سرعت 11 هزار کيلومتر بر ساعت يک دور کامل بدور زمين مي گردد. اين ماهواره ها نيروي خود را از خورشيد تامين مي کنند ولي باتري هايي نيز براي زمانهاي خورشيد گرفتگي و يا مواقعي که در سايه ي زمين حرکت مي کنند به همراه دارند. راکتهاي کوچکي نيز ماهواره ها را در مسير درست نگاه مي دارند. به اين ماهواره هاNAVSTAR نيز گفته مي شود. اولين ماهواره GPS در سال 1978 در مدار زمين قرار گرفت. در سال 1994 شبکه 24 عددي NAVSTAR تکميل شد. عمر هر ماهواره حدود 10 سال است که پس از آن جايگزين مي گردد. هر ماهواره حدود 2000 پاوند وزن دارد و درازي باتري هاي خورشيدي آن 5/5 متر است. انرژي مصرفي هر ماهواره کمتر از50 وات است.
گيرنده GPS بسته به نوع مصرف و بودجه مي توانيد از گستره زيادي از گيرنده هاي GPS بهره ببريد. همچنين، بايد از در دسترس بودن نقشه مناسب و بروز(UP-TO-DATE) براي منطقه مورد استفاده تان، اطمينان حاصل کنيد. امروزه بهاي گيرنده هاي GPS بطور چشمگيري کاهش پيدا کرده و هم اکنون در اروپا با بهايي برابر با يک گوشي متوسط موبايل نيز مي توان گيرنده GPS تهيه کرد. امروزه در کشورهاي توسعه يافته از اين سيستم جهت کمک به راهبري خودرو، کشتي و انواع وسايل نقليه ي ديگر بهره گيري مي شود. هر چه نقشه هاي منطقه اي که در حافظه گيرنده بارگذاري مي شود دقيق تر باشد. سرويسهايي که از GPS مي توان دريافت داشت نيز بهتر است. براي نمونه مي توان از GPS مسير نزديکترين پمپ بنزين، تعميرگاه و يا ايستگاه قطار را پرسيد و مسير پيشنهادي را دنبال کرد. دقت مکان يابي اين سيستم در حد چند متر است که بسته به کيفيت گيرنده تغيير مي کند. از سيستم مکان ياب جهاني مي توان در کارههايي چون نقشه برداري و مساحت، پروژه هاي عمراني، کوهنوردي، کايت سواري، سفر در مناطق ناشناخته، کشتي راني و قايقراني، عمليات نجات هنگام وقوع سيل و زمين لرزه و هر فعاليت ديگر که نيازمند مکان يابي باشد، بهره برد.
كاربرد های GIS :
امروزه با توجه به پيشرفت هاي علوم و سيستم هاي رايانه اي فن آْوري GIS نقش ارزنده اي را در زمينه هاي مختلف علوم بدست آورده است . از برخي از اين كاربرد ها مي توان به موارد زير اشاره نمود .
الف) زمين شناسی : تجزيه و تحليل اطلاعات زمين شناسي به منظور اكتشاف و دست يابي به منابع جديد با مرتبط كردن داده ها به يگديگر در صدد يافتن راهي ارزان و موثر براي ارائه طريق به مراجعان سيستم و زمين شناسي مي باشد . در واقع متخصص GIS با فراهم نمودن امكانات و تجزيه و تحليل داده هاي مختلف زمين شناسي زمين شناس را وادار مي كند تا با روش دقيقي از اين اطلاعات بهره برداري نمايد . از ديگر موارد كاربرد مي توان به استفاده از اين سامانه در تهيه نقشه ها و حوادث و بلاياي طبيعي اشاره نمود . لغزش زمين ، آتشفشان ، سيل ، سونامي و……… از بدیهی ترين موارد استفاده ازGIS خواهد بود .
ب) مكان يابي ياSite Selection : با استفاده از سامانه مي توان مكان هاي مناسب جهت انجام اقدامات كشاورزي – صنعتي – احداث بناها و……. را ياد آور شد .
ج) كشاورزي : استفاده از اين فن آوري در جهت تخمين سطح زير كشت ، انواع محصول ، كشف منابع آب و آبخيز داري وكشف منابع جديد آب از موارد كاربردGIS است .
د) جنگلداري و مديريت حيات وحش : با استفاده از اين سامانه نقشه جنگل ها به شكل پيوسته بروز مي گردد و د رصورت وجود حادثه اي مانند اتش سوزي و……… از اين طريق به واحد هاي ذيربط اطلاع داد .
ه) برنامه ريزي شهری: جمع آوري – بروز نمودن و توزيع داده هاي مربوط به شهر ها به شكل سازماندهي شده بر روي برنامه ريزي ها ، تصميم گيري هاي اقتصادي موثر می باشد .
و) تجارت : با استفاده از داده هاي بدست آمده از سامانهGIS و تخمين تقريباً دقيق پراكندگي واحد هاي تجاري مورد نيا زمي توان محل هاي مناسب را براي ارائه خدمات مشخص نمود .
ز) صنايع : در صنايعي مانند حمل و نقل استفاده ا زاطلاعات مربوط بهGIS مي توان به تعيين مسير مناسب ترانزيت كالا ، احداث جاده ها خطوط نيرو و راه آهن و برقراري سيستم هاي مخابراتي مورد نياز براي فعاليت هاي صنفي پرداخت.
سیستم های اطلاعات جغرافیایی بهداشتی و درمانی HEALTH GIS
سلامت انسانها توسط عوامل مختلف محيطي و از جمله مكان زندگي آنان تحت تاثير قرار مي گيرد به گونه اي كه مي توان گفت مسايل مربوط به سلامت تقريباً هميشه ابعاد مكاني دارند. بررسي خصوصيات اين مكانها(از جمله خصوصيات مردم شناختي و وجود عوامل خطر محيطي)، به منظور انجام مطالعات اپيدميولوژيك بسيار حايز اهميت است .
به طور كلي در حيطه سلامت، از GIS به عنوان يك ابزار كمكي بسيار مفيد در موارد زير استفاده مي شود:
الف- پژوهش : در زمينه درك نحوة توزيع و انتشار بيماريها و ارتباط آنها با عوامل محيطي ( مانند شرايط آب و هوايي، كيفيت آب، وضعيت بهداشتي، فعاليتهاي كشاورزي و صنعتي، عوامل آلوده كننده محيط و … ) ، GIS مي تواند كمك شاياني به پژوهشگران نمايد.
GISابزار ارزشمندي در زمينه بررسي اتيولوژي (سبب شناسي) بيماريها و مسايل بهداشتي است.
ب- آموزش ( بهداشت) : از آنجا كه نقشه يك وسيله ارتباطي مناسب است، به پيشنهاد بعضي از صاحب نظران مي توان از آن در تهيه مواد آموزشي كمك گرفت. با كمك GIS مي توان مطالب مفيد، تاثيرگذار و روشنگرانه اي به منظور جلب مشاركت عمومي در برنامه هاي سلامت جامعه تهيه نمود . به طور كلي GIS از طريق كمك به درك بيشتر مردم از محيط زندگي خود، مي تواند در توسعه جامعه موثر باشد .
ج- برنامه ريزي، پايش و ارزيابي برنامه هاي سلامت:
بسياري از تصميم گيريها در زمينه مراقبتها و برنامه- ريزيهاي سلامت، با مسئله مكان در ارتباط هستند . به عنوان مثال تصميم گيري در مورد اينكه مراكز بهداشتي بر اساس تعداد، تراكم و مشكلات بهداشتي مردم بايد در چه مكانهايي ايجاد شوند و چه نوع خدماتي را به منظور پاسخ موثر به نيازهاي بهداشتي منطقه بايد ارايه كنند.. اينها مسايلي هستند كه GIS از طريق تحليل مكاني مي تواند به حل آنها كمك كند . از طرف ديگر مشكلات و نيازهاي بهداشتي مردم در مكانهاي مختلف متفاوت است كه اين امر ضرورت استفاده از يك ابزار تحليل كننده و در عين حال انعطاف پذير همچون GIS را ايجاب مي كند. همچنين مسئولين و دست اندركاران امور بهداشتي مي توانند از نقشه هاي توليد شده توسط GIS به عنوان يك ابزار سودمند در زمينه پايش و ارزشيابي استفاده كنند و از اين طريق توزيع مكاني و تغييرات ايجاد شده در زمينه هاي مختلف ( مثل فراواني بيماريها، وضعيت تسهيلات، شرايط نيروي انساني و… ) را مورد بررسي و ارزيابي قرار دهند . به هر حال پايش و ارزشيابي از اجزاء كليدي برنامه هاي بهداشتي هستند و GIS از طريق نشان دادن وضعيت توزيع بيماريها و مشكلات بهداشتي، نحوه ارايه خدمات و وضعيت منابع موجود در شرايط زماني و مكاني مشخص، پايش و ارزشيابي تاثير برنامه ها را تسهيل كند .
نمونه هايي از كاربردهاي GIS در علوم بهداشتي و پزشكي(HGIS):
هر چند براي استفاده از GIS در حيطه سلامت نمي توان حد و مرزي قایل شد اما در اينجا به نمونه هايي از كاربردهاي آن در زمينة ياد شده اشاره مي شود :
1- بررسي و پيگيري روند شيوع و انتشار بيماريها ( مالاريا ، ايدز و … ) و ساير مسايل بهداشتي در طول دوره هاي زماني
2- تعيين مكانهاي بحراني و نقاط خطر به منظور كمك رساني سريع و به موقع در موارد ضروري و اورژانس یافتن بهترین مکان برای ساخت یک مرکز فوریتهای پزشکی با توجه به اطلاعات حاصل شده توسط GISازنقاط دارای بیشترین تصادفات در یک جاده
3- ارزيابي خطرات محيطي ( Environmental Hazards ) و ميزان تماس (Exposure ) با مواد آلوده كننده: با مکان یابی دقیق توسط GIS می توان مناسب ترین مکان را که کمترین آسیب زیست محیطی را وارد کند وبرای ساکنین یک منطقه دارای کمترین خطرباشد را برای احداث یک کارخانه پیشنهاد نمود.
4- طراحي و بهبود سيستم مراقبت بيماريها و تعيين گروهها و افراد در معرض خطر:با GPS نگاری مکان زندگی یا تجمع برخی بیماران خاص از قبیل بیماران مبتلا به ایدز یا هپاتیت می توان نقاط دارای بیشترین فراوانی را روی نقشه ترسیم نمود و در برنامه ریزی های بهداشتی آن را مد نظر قرار داد .
5- تخصيص و توزيع مكاني منابع ( بودجه، نيروي انساني، تجهيزات ) از طريق ارزيابي نيازهاي بهداشتي منطقه اي
6- تشخيص سريع اپيدمي ها و كنترل به موقع آنها:با تعیین مکان سکونت بیماران مبتلا به هنگام وقوع یک اپیدمی می توان نحوه گسترش آن بیماری را پیش بینی نموده و اقدامات پیشگیری کننده را به مکان های در معرض خطر اختصاص داد.
7- بهبود سيستم ثبت بيماريها و وقايع بهداشتي( ثبت سرطان، ميزان مواليد، ميزان مرگ و مير، پوشش واكسيناسيون و … )
8- يافتن ارتباط بين عوامل محيطي و بروز بعضي بيماريها ( پژوهش بهداشتي- پزشكي )
9 -بهبود برنامه هاي غربالگري و پيگيريها از طريق دستيابي سريع تر و آسان تر به بيماران
10- ايجاد يك شبكه ارتباطي مناسب و كارا بين مراكز و موسسات مختلف بهداشتي درماني
11- پايش و ارزشيابي برنامه ها و مداخلات بهداشتي و ارزيابي كميت و كيفيت خدمات و ميزان دسترسي مردم به آنها
12- بهبود سيستم آمار و اطلاع رساني و كمك به تصميم گيري مبتني بر شواهد و مستندات
13- پيش بيني وقايع بهداشتي با استفاده از شيوه هاي مدل سازي
14- برنامه ريزي در عرصه خدمات بهداشتي- درماني ( مكان يابي تسهيلات و مراكز ارايه خدمات، پيش بيني در طول زمان، ارزيابي وضعيت موجود و … )
15- مسير يابي به منظور امداد رساني سريع و به موقع در زمان بروز حوادث و بلاياي طبيعي و اورژانس هاي پزشكي
16-مديريت بحران در سوانح و حوادث
کاربردهای HGIS در بهداشت محیط:
1)کاربرد HGIS دربهداشت محیط در شرایط اضطراری:
پس از وقوع یک حادثه و پیش آمدن شرایط اضطراری خطرات زیادی بهداشت محیط منطقه آسیب دیده را تهدید میکند.از آن جمله میتوان به شیوع بیماریهای مختلف در زمان بروز زلزله یا سیل در منطقه،آلودگی آبهای سطحی و زیرزمینی و….اشاره کرد.علم HGIS میتواند با پیش بینی روند شیوع و سپس پیشرفت آلودگی ودر مراحل بعد با گزارش گیری دقیق از روند امداد رسانی و مبارزه با آن بیماری کمک قابل توجهی به بهداشت محیط در شرایط اضطراری نماید. ابتدا موقعیت دقیق منطقه آسیب دیده به شکل زیر مشخص می شود:
2)کاربرد HGIS دربهداشت محیط در بهداشت آب و فاضلاب :
نقشه توپوگرافی زیربیانگر کانون های اصلی آزاد گر انرژی لرزه ای در دشت سیلاخور در فروردین ماه 85 میباشد.حال در صورت داشتن نقشه سفره های آب زیر زمینی منطقه میتوان میزان آلودگی حدودی آبهای منطقه و روند پیشرفت و همچنین جهت پیشرفت آن را با توجه به جهت جریان آبها پیش بینی و به مراکز بهداشتی درمانی منطقه درمناطق در معرض خطر نیرو ودارو فرستاده و اعلام وضعیت ا ضطراری نمود
3)کاربرد HGIS دربهداشت محیط در برنامه کنترل مراکزتهیه و توزیع مواد غذایی و اماکن عمومی :
هر شهر بر حسب منطقه تحت پوشش هر مرکز بهداشتی درمانی تقسیم بندی شده است.حا ل میتوان بر حسب همین تقسیم بندی تمام اماکن عمومی مثل مهد های کودک،آرایشگاه ها، گرمابه ها و همچنین مراکز تهیه و توزیع مواد غذایی در منطقه تحت پوشش را تحت کنترل آن مرکز بهداشت شهری قرار داده و در مراحل بعدی میتوان با نقشه های آماری میزان پیشرفت در کنترل این اماکن را دقیق تر بررسی کرد
4)کاربرد HGIS دربهداشت محیط مدارس،بیمارستانها و بهداشت پرتوها یکی از کاربردهای HGIS در بهداشت محیط مدارس ،بیمارستان ها و بهداشت پرتوها نزدیکی مکان مدرسه یا بیمارستان و مراکز پرتو درمانی به منابع آب و سایر اماکن خطر آفرین در شهر می باشد که این فاصله باید در موقع صدور پروانه یا مجوز احداث مد نظر قرار گیرد.بعنوان مثال فرض کنید فاصله استاندارد احداث بیمارستان با یک مرکز خاص در شهر باید بیش از 5/2 کیلومتر باشد حال شروع ساخت میتوان از بین چند مکان پیشنهادی برای ساخت بهترین مکان را با ابزارهای موجود در نرم افزار های GIS معین نمود همچنین میتوان در داخل یک مدرسه یا بیمارستان بهترین محل احداث یک عارضه خاص را مشخص نمود.به این کاربرد مکان یابی داخلی گویند که امروزه یکی از جالبترین پردرآمد ترین کاربردهای GISمحسوب میگردد
5) کاربرد HGIS در برنامه مبارزه با بیماری ها در حال حاضر در کشور ما ایران مبارزه با بیماریها بیشترین کاربرد HGIS را تشکیل میدهد.در ابتدا آمار بصورت آدرس دقیق محل سکونت بیمار در حد پلاک در شهر ویا مشخصات روستای محل سکونت در روستا به نرم افزار ها داده میشود در مرحله بعد با افزودن نقشه پایه منطقه به آن،نقشه پراکنش آن بیماری در منطقه تهیه میشود.از این نقشه میتوان در مواردی مثل یافتن دید کلی مناطق درگیر با بیماری، مسیر پیشرفت بیماری، و… استفاده کرد.در روبرو نقشه پراکنش ناقلین تالاسمی شهر خرم آباد آورده شده است یکی دیگر از کاربردهای HGIS درمبارزه با بیماریها ایجاد نقشه های کلیماتوری است.این نقشه ها برحسب موضوع منطقه درگیر را با ابعاد بزرگتر از اندازه واقعی نشان میدهند. توجه به این نکته ضروری است که نقشه های کلیماتوری فاقد مقیاس هستنداما نسبت اندازه هر منطقه به سایر مناطق در آنها نمایانگر میزان درگیری آن منطقه می باشد.در زیر نقشه کلیماتوری بیماری ایدز در دنیا آورده شده است.
~~gistech.ir
پاسخ
#2
به طور كلي در حيطه سلامت، از GIS به عنوان يك ابزار كمكي بسيار مفيد در موارد زير استفاده مي شود:
   الف-    پژوهش : در زمينه درك  نحوة توزيع و انتشار بيماريها و ارتباط آنها با عوامل محيطي ( مانند شرايط آب و هوايي، كيفيت آب، وضعيت بهداشتي، فعاليتهاي كشاورزي و صنعتي، عوامل آلوده كننده محيط و … ) ، GIS   مي تواند كمك شاياني به پژوهشگران نمايد .
    GIS ابزار ارزشمندي در زمينه بررسي اتيولوژي (سبب شناسي) بيماريها و مسايل بهداشتي است.   ب- آموزش ( بهداشت) : از آنجا كه نقشه يك وسيله ارتباطي مناسب است، به پيشنهاد بعضي از صاحب نظران   مي توان از آن در تهيه مواد آموزشي كمك گرفت . با كمك GIS مي توان مطالب مفيد، تاثيرگذار و روشنگرانه اي به منظور جلب مشاركت عمومي در برنامه هاي سلامت جامعه تهيه نمود . به طور كلي GIS از طريق كمك به درك بيشتر مردم از محيط زندگي خود، مي تواند در توسعه جامعه موثر باشد . [تصویر:  124312477777.jpg?a4d424]ج- برنامه ريزي، پايش و ارزيابي برنامه هاي سلامت:
 بسياري از تصميم گيريها در زمينه مراقبتها و برنامه- ريزيهاي سلامت، با مسئله مكان در ارتباط هستند . به عنوان مثال تصميم گيري در مورد اينكه مراكز بهداشتي بر اساس تعداد، تراكم و مشكلات بهداشتي مردم بايد در چه مكانهايي ايجاد شوند و چه نوع خدماتي را به منظور پاسخ موثر به نيازهاي بهداشتي منطقه بايد ارايه كنند..   اينها مسايلي هستند كه GIS از طريق تحليل مكاني مي تواند به حل آنها كمك كند . از طرف ديگر مشكلات و نيازهاي بهداشتي مردم در مكانهاي مختلف متفاوت است كه اين امر ضرورت استفاده از يك ابزار تحليل كننده و در عين حال انعطاف پذير همچون GIS را ايجاب مي كند. همچنين مسئولين و دست اندركاران امور بهداشتي مي توانند از نقشه هاي توليد شده توسط GIS به عنوان يك ابزار سودمند در زمينه پايش و ارزشيابي استفاده كنند و از اين طريق توزيع مكاني و تغييرات ايجاد شده در زمينه هاي مختلف ( مثل فراواني بيماريها، وضعيت تسهيلات، شرايط نيروي انساني و … ) را مورد بررسي و ارزيابي قرار دهند . به هر حال پايش و ارزشيابي از اجزاء كليدي برنامه هاي بهداشتي هستند و GIS از طريق نشان دادن وضعيت توزيع بيماريها و مشكلات بهداشتي، نحوه ارايه خدمات و وضعيت منابع موجود در شرايط زماني و مكاني مشخص، پايش و ارزشيابي تاثير برنامه ها را تسهيل كند .
تو را مرور می کنم به تکرار؛
تا خاموشی ام، نشان از فراموشی ام نباشد ...
پاسخ


موضوعات مرتبط با این موضوع...
موضوع نویسنده پاسخ بازدید آخرین ارسال
  کاربرد gis در سیستم مدیریت بهداشت soheil_salarian 0 1,413 2014-06-04 07:25
آخرین ارسال: soheil_salarian
  کاربرد جی آی اس در نظام بهداشت و سلامت soheil_oladzad1 0 2,363 2013-11-09 16:52
آخرین ارسال: soheil_oladzad1
  GIS و کاربرد آن در نظام بهداشت و درمان sina.etezadi 0 2,301 2013-11-06 19:54
آخرین ارسال: sina.etezadi
  کاربرد gis در بالا بردن بهداشت محلات شهری nima eslamy 0 1,658 2013-10-28 20:12
آخرین ارسال: nima eslamy
  GIS و کاربرد آن در نظام بهداشت و درمان sina.etezadi 0 1,911 2013-10-27 13:58
آخرین ارسال: sina.etezadi



کاربرانِ درحال بازدید از این موضوع: 1 مهمان